Kabeldikte voor lange leidingen
Voorbij een meter of twintig is de ader die de stroom draagt niet meer de ader die het toestel nodig heeft. Zo bepaalt spanningsverlies de doorsnede.
Reken het uit: Kabeldikte
Twee verschillende vragen
Een ader kiezen beantwoordt twee vragen die vaak door elkaar lopen. Kan deze kabel de stroom aan? is belastbaarheid: opwarming, isolatie, installatiemethode, hoeveel leidingen er gebundeld liggen. Krijgt het toestel nog genoeg volt? is spanningsverlies, en dat hangt af van iets waar belastbaarheid niets mee te maken heeft: de lengte.
Bij een wandcontactdozengroep van acht meter wint de eerste vraag en denkt niemand aan de tweede. Trek 20 meter naar de schuur, de garage of de laadpaal en het draait om: de ader die 16 A zonder moeite draagt, laat aan het eind te weinig spanning over.
3 % is 6,9 V
NEN 1010 volgt bijlage G van HD 60364-5-52: als richtwaarde hoogstens 3 % spanningsverlies voor verlichtingsgroepen en 5 % voor overige groepen, gerekend vanaf het overnamepunt tot aan het toestel. Bij 230 V is 3 % dus 6,9 V en 5 % 11,5 V — heen en terug samen.
Bij een laadpaal telt daar nog iets bij op: die trekt uren achter elkaar zijn volle stroom, dus het verlies is er niet even, maar de hele avond. Drie fasen op 400 V helpen op lange leidingen meer dan een dikkere ader, want de stroom is lager en in de formule staat √3 in plaats van 2.
Het geval, uitgerekend
16 A aan het eind van 20 m koper bij 230 V eenfase vraagt 2,5 mm² om binnen 3 % te blijven: het verlies komt op 4,4 V, oftewel 1,9 %. Met 1,5 mm² wordt het ongeveer 7,4 V, dus 3,2 % — de ader haalt de stroom wel, de richtwaarde niet.
Twee vuistregels: dubbele lengte, dubbel verlies; halve stroom, half verlies.
Wat de tool niet nakijkt
Hij rekent op spanningsverlies en houdt daar op. Hij kent de installatiemethode niet, de omgevingstemperatuur niet, de bundeling niet en de toegestane klemtemperatuur evenmin — juist die bepalen de belastbaarheid. Een dikkere ader vanwege de lengte geeft bovendien geen recht op een zwaardere zekering: die beschermt nog steeds de dunste ader in de groep.
Reken op verlies, controleer de belastbaarheid met de tabel die bij jouw installatiemethode hoort en neem de grootste van de twee.
Laatst nagekeken: 13 september 2026