Kalkulator kodu kolorów rezystora
Brązowy, czarny, pomarańczowy i złoty to 10 kΩ ±5,0 %, więc element ma prawo mieć od 9,5 kΩ do 10,5 kΩ i wciąż być zgodny z normą. Pomarańczowy wzięty za czerwony daje 1 kΩ - dziesięć razy mniej przy tych samych czterech paskach na korpusie.
Wynik
- Rezystancja nominalna
- 10 kΩ
- Tolerancja
- 5,0 %
- Wartość, jaką element może mieć naprawdę
- 9,5 kΩ – 10,5 kΩ
Jeśli jeden pasek odczytałeś źle
- 1 kΩ · Czerwony950 Ω – 1,05 kΩmiernik mówi co innego
- 10 kΩ · Pomarańczowy9,5 kΩ – 10,5 kΩzgadza się z pomiaremtak, jak odczytałeś
- 100 kΩ · Żółty95 kΩ – 105 kΩmiernik mówi co innego
Najbliższa wartość katalogowa: 10 kΩ · IEC 60062, IEC 60063
Jak liczy kalkulator
Kod to tablica, nie wzór, a jednoznaczność daje mu kolejność czytania:
cyfra · cyfra · [cyfra] · mnożnik · tolerancja · [współczynnik temperaturowy]
Dwie cyfry w elemencie czteropaskowym, trzy w pięciopaskowym; następny pasek to potęga dziesiątki, a ten odsunięty na końcu mówi, jak daleko element może odejść od wartości, którą deklarują cyfry.
Wszystko, co idzie tu źle, idzie źle na mnożniku. Cyfr pilnuje zdrowy rozsądek, ale brązowy, czerwony i pomarańczowy to na przygrzanym korpusie i w ciepłym świetle ten sam pasek, a między nimi leży każdorazowo dziesięciokrotność. Dlatego porównanie pod wynikiem jest zbudowane wokół tego jednego paska: pokazuje, co znaczyłyby te same kolory z mnożnikiem odczytanym o odcień w każdą stronę, razem z zakresem każdego odczytu, i zostawia rozstrzygnięcie pomiarowi.
Druga rzecz warta zapamiętania: paski opisują element takim, jaki wyszedł z fabryki. Rezystor, który przesiedział trzy lata obok stabilizatora, odchodzi od wartości - najczęściej w górę i po cichu. Kod mówi, czego się spodziewać; miernik mówi, co masz.
Przykład obliczeniowy
Twój obwód
- Pasek 1 - pierwsza cyfra
- Brązowy
- Pasek 2 - druga cyfra
- Czarny
- Pasek mnożnika
- Pomarańczowy
- Pasek tolerancji
- Złoty
Wynik
- Rezystancja nominalna
- 10 kΩ
- Tolerancja
- 5,0 %
- Wartość, jaką element może mieć naprawdę
- 9,5 kΩ – 10,5 kΩ
- Wzór
R = (d₁d₂[d₃]) · 10^m · ΔR = ± t % · R- Norma
- IEC 60062, IEC 60063
- Granice modelu
- Paski podają wartość z produkcji, nie dzisiejszą: ciepło, lata pracy i zimny lut przesuwają rezystancję - dlatego rozstrzyga miernik.
Wyliczone przez Voltacalc tym samym silnikiem, co kalkulator powyżej.
Co obowiązuje w Polsce
W Polsce kod kolorów czyta się przede wszystkim przy naprawach: zasilacze impulsowe, sterowniki pieców i pomp ciepła, płyty pralek, a do tego szuflady z luzem kupionym kiedyś na giełdzie albo odziedziczonym po warsztacie. Dwie rzeczy powtarzają się tu częściej niż gdzie indziej - elementy wylutowane z urządzeń po dwudziestu latach pracy mają korpus przyżółcony od ciepła, na którym brąz i czerwień wyglądają identycznie, a świetlówka nad stołem warsztatowym dokłada swoje. Dlatego odczyt potwierdza się miernikiem, zanim zamówi się partię zamienników.
- Kto decyduje
- Operator sieci dystrybucyjnej, uprawniony elektryk z uprawnieniami SEP oraz nadzór budowlany
- Norma
- PN-HD 60364 (norma wieloarkuszowa o instalacjach niskiego napięcia), rozporządzenie w sprawie warunków technicznych
- Tablica obciążalności
- PN-IEC 60364-5-523 / PN-HD 60364-5-52, tablice obciążalności prądowej długotrwałej według sposobu ułożenia, z współczynnikami dla temperatury otoczenia i zgrupowania obwodów
- Dopuszczalny spadek
- PN-HD 60364-5-52 (załącznik G) zaleca spadek napięcia najwyżej 3 % dla obwodów oświetleniowych i 5 % dla pozostałych, licząc od złącza instalacji do odbiornika. W praktyce projektowej stosuje się jeszcze węższe budżety dla wewnętrznej linii zasilającej, żeby zostawić zapas dla obwodów odbiorczych. (Sprawdzono: 12 września 2026)
Pytania z praktyki
Od której strony zacząć czytanie pasków?
Od tej, po której paski są ściśnięte. Pasek tolerancji stoi nieco osobno i w elemencie czteropaskowym jest zwykle złoty albo srebrny, a żaden z tych kolorów nie może być cyfrą. Jeśli odczyt wychodzi bez sensu, rezystor jest po prostu odwrócony.
Po co kalkulator pyta o wskazanie miernika?
Żeby rozstrzygnąć między dwoma możliwymi odczytami. Porównanie pod wynikiem pokazuje, co oznaczałyby te same paski przy mnożniku odczytanym o jeden kolor w górę i w dół, każdy ze swoim zakresem - a pomiar mówi, który z tych elementów faktycznie trzymasz w ręce.
Czy tolerancja zmienia wartość do obliczeń?
Zmienia zakres, nie wartość nominalną. Element 5 % sprzedawany jako 10 kΩ może wyjść z fabryki między 9,5 kΩ a 10,5 kΩ i w rezystorze podciągającym nie ma to żadnego znaczenia. W dzielniku, który ustawia napięcie odniesienia, ma: tam kupuje się 1 % albo mierzy i dobiera pary.
Czy kolory mówią coś o mocy rezystora?
Nie. Podpowiada ją tylko wielkość korpusu; paski nie mówią nic o dopuszczalnej mocy strat. Moc liczy się z prądu, który popłynie, i kupuje co najmniej dwa razy większą, żeby element pracował ciepły, a nie gorący.
Normy i źródła
- PN-HD 60364 (norma wieloarkuszowa o instalacjach niskiego napięcia), rozporządzenie w sprawie warunków technicznych
- PN-IEC 60364-5-523 / PN-HD 60364-5-52, tablice obciążalności prądowej długotrwałej według sposobu ułożenia, z współczynnikami dla temperatury otoczenia i zgrupowania obwodów
Ostatnia weryfikacja: 13 września 2026
Kalkulatory
- Przekrój kablaJaki przekrój w mm² utrzyma spadek napięcia w dopuszczalnej granicy.
- Spadek napięciaIle woltów i procent gubi trasa o znanym przekroju i długości.
- Prawo OhmaDwie z czterech wielkości wystarczą - plus wartości rezystorów, które faktycznie kupisz.
- Moc elektrycznaZ tabliczki znamionowej na prąd i z powrotem, z cos φ, sprawnością i kontrolą bezpiecznika.
- Dobór bezpiecznikaStopień powyżej twojego prądu obliczeniowego - i sprawdzenie, czy przewód za nim w ogóle to uniesie.